Mozaika – transpozycja kompozycji malarskich Marca Chagalla

Koncepcja stworzenia mozaiki według Marca Chagalla zrodziła się z kilku powodów.
Jednym z nich jest zbliżająca się w przyszłym roku 130. rocznica urodzin Marca Chagalla.

Innym bodźcem do stworzenia kolorystycznego akcentu w obrębie elewacji szkoły jest przypadająca w br. – 40 rocznica powołania Liceum Plastycznego w Zduńskiej Woli.

Myśl o zagospodarowaniu tego miejsca przetrwała przez lata i jest wynikiem mojej potrzeby umieszczenia kompozycji malarskiej w architekturze jako zapoczątkowania idei powstania cyklu mozaik w Zduńskiej Woli. Sięgając myślami wstecz, pamiętam, że już jako uczennica tej szkoły, intrygowała mnie przestrzeń w architekturze miasta, a szczególnie to miejsce – naroże szkoły przy ulicy Jasnej i Sieradzkiej, urozmaicone balkonem. To miejsce stanowiło pewnego rodzaju wyzwanie twórcze a technika mozaiki pociągała mnie od zawsze.

W roku 2012 miałam możliwość uczestniczenia wraz z grupą uczniów naszego liceum w wycieczce do Pietrasanta położonej we Włoszech, będącej miastem partnerskim Zduńskiej Woli. Wrażenia jakie wyniosłam wraz z uczniami odwiedzając jedną z tamtejszych pracowni malarstwa mozaikowego spowodowały, że postanowiłam wprowadzić działania w tej technice i potraktować je jako zadanie eksperymentalne na zajęciach rysunku i malarstwa.

Mozaika zaliczana jest do techniki dekoracyjnej jako monumentalna technika malarska. Wymaga ona od twórcy cierpliwości, precyzji wykonania i poświęcenia wiele czasu. Jest techniką trwałą, odporną na działanie czynników zewnętrznych.

Wielu wielbicieli malarstwa Marca Chagalla zapewne ma w pamięci unoszące się, zdeformowane i poddane syntezie postaci, motywy zwierząt, architektury, częste odwołanie się artysty do symboliki. Nie wszyscy jednak wiedzą, że Chagall w swej twórczości własne tematy ukazywał w technice witrażu i mozaiki. Jako przykład mozaik Artysty wymienić można: ścianę mozaikową do Parlamentu w Jerozolimie (1966 r.), mozaikę dla Uniwersytetu w Nicei (1968 r.), mozaiki dla Banku Narodowego w Chicago (1972 r.) mozaiki w Katedrze w Vence ( 1979 r.)

Całość kompozycji mozaikowej, umieszczonej we wnęce naroża szkoły, mierzy 280 x 147 cm. Składa się ona z trzech paneli i jest transpozycją trzech, połączonych ze sobą fragmentów obrazów Marca Chagalla: „Ponad miastem” powstałej w latach 1914 – 1918 (Galeria Tretiakowska, Moskwa), „Ja i wieś” z 1911 r. (Muzeum Sztuki Współczesnej, Nowy Jork) oraz „Czerwone dachy” z 1958 r. ( Centrum Pompidou, Paryż). Marc Chagall – Wikipedia, wolna encyklopedia

Chagall wielokrotnie malował siebie w parze z Bellą – pierwszą żoną. Na sławnym płótnie, zatytułowanym „Ponad miastem”, para unosi się w przestworzach. Bella i obejmujący ją ramieniem Marc płyną nad Witebskiem na tle bladego, przezroczystego nieba.

Obraz „Ja i wieś” jest odwołaniem się Artysty do wspomnień stron rodzinnych – Witebska.

W obrazie „Czerwone dachy” widzimy postać malarza utrwaloną w czerwieniach z paletą w ręku, prawdopodobnie jest to wyobrażenie samego Chagalla lecącego nad miastem.

Zapraszam do obejrzenia prezentacji ukazującej inspiracje, etapy powstawania oraz efekt końcowy. Dziękuję osobom zaangażowanym w montaż mozaiki: p. Adamowi Gudajczykowi, p. Alojzemu Urbaniakowi, p. Jerzemu Tuckiemu oraz dziękuję za przekazanie kafli ceramicznych zduńskowolskim Właścicielom, Pracownikom sklepów i hurtowni. Część przekazanych kafli wykorzystałam do realizacji mozaiki.

Wyrażam nadzieję, że pojawi się propozycja stworzenia wielu mozaik, które mogłyby ubarwić nasze Miasto. Jest bowiem wiele miejsc do zagospodarowania, godnych podkreślenia ich wyjątkowości. Być może podążymy kiedyś szlakiem zduńskowolskich mozaik…

 

 

tekst – autor mozaiki – Marzena Sroczyńska-Gudajczyk
fot. – Marzena Sroczyńska-Gudajczyk,
Adam Gudajczyk